محمد الريشهري

60

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)

از سركشىهاى " شكم " و . . . ، " گذشت " و اهمّيت آن و ارج و والايىاش به هنگام قدرت و توانايى ، " غيرت " و جايگاه آن در سلامت جامعه ، " قرض دادن " و مسائل مرتبط با آن ، " استوارگامى " و آثار آن ، موضوعاتى هستند كه در فصل‌هاى بيست و ششم تا سى و سوم ، گزارش شده‌اند . " اكرام ( بخشندگى ) " ، آن كه بايد به دو اكرام شود ، آن كه شايسته اكرام نيست ، كريم‌ترينِ انسان‌ها ، " مروّت ( مردانگى و جوان‌مردى ) " ، ابعاد و مصاديق آن ، و اين كه " نصيحت " چيست و نشانه‌هاى آن كدام است ، در فصل‌هاى بعدى آمده است . " فراغت " ، " آسودگى " و " آسايش " در زندگى انسان در كنار تلاش و كوشش ، كه بايد برخاسته از نظم استوار و چينش دقيق امور زندگى بشر باشد و " الگوگيرى " از نظمِ پيامبر خدا ، موضوعات بعدى است . در فصل سى و هفتم ، سخن از " انفاق " است و ابعاد آن ، و از ضرورت انفاق در راه خدا براى گسترش طاعت الهى ، و هشدار نسبت به اين كه اگر مال در راه طاعت ، انفاق نشود ، در مسير معصيت ، تباه خواهد شد . زندگانى اجتماعى انسان بر پيوندها و وعده‌ها و همدلىها و همراهىها ، وفاى به عهد و ارج و عظمت آن استوار است كه در فصل سى و نهم ، حكمت‌هايى در اين باره آمده است و آن گاه ، سخن از " وقار " است و " فروتنى " ، ادبِ تواضع ، تواضع براى خدا و تأكيد بر تن زدن از فروتنى در برابر ثروتمندان به خاطر ثروتمندى آنها ، و پيوند استوار ميان فروتنى و فراز آمدن ؛ يعنى خداوند ، هر آن كه را تواضع كند و براى خداوند چنين كند ، بر مىكشد . در فصل چهل و يكم ، از " توكّل " سخن رفته است و احاديث نبوى در تفسير توكّل ، چهره‌نمايى از " توكّل كنندگان " ، آثار توكّل ، آداب آن و سرانجام ، چگونگى